🌠 Dünya sürekli irili ufaklı gök taşlarının bombardımanı altındadır. Yani normal zamanlarda da saatte birkaç meteor görülebilir. Ancak meteor yağmuru biraz daha spesifik bir olaydır.
🌍☄️ Dünya, kuyruklu yıldızın ardında bıraktığı enkazın içerisinden geçerken bir dizi meteoroid atmosfere girerek yanar ve meteor yağmuru oluşur. Dünya, her yıl hemen hemen aynı dönemlerde kuyruklu yıldız enkazının içerisinden geçtiği için meteor yağmurları da hemen hemen aynı tarihlerde gerçekleşir.
Meteoroidin kaynağı çoğu zaman bir kuyruklu yıldız olsa da bir asteroid de olabilir. Meteoroidlerin çoğu, bir kum tanesi ile bir bezelye tanesi büyüklüğünde boyutlara sahiptir. Bu sebeple yere ulaşamadan atmosferde yanarlar.
✨ Meteorlar saçılma noktası (radyant) denilen bir bölgeden saçılıyormuş gibi görünürler. İşte bu saçılma noktası meteor yağmuruna adını verir. Saçılma noktası hangi takımyıldızına yakın ise o takımyıldızın adı meteor yağmurunun adı olur.
🌠 En popüler meteor yağmuru, adını Perseus (Kahraman) Takımyıldızından alan Perseid meteor yağmurudur. Her yıl Ağustos ayının ortalarında zirveye ulaşır.
☄️ Perseid'lerin kaynağı 109P/Swift-Tuttle kuyruklu yıldızıdır. Yani her Perseid, Swift-Tuttle kuyruklu yıldızının küçük bir parçasıdır.
☀️ Swift-Tuttle kuyruklu yıldızının Güneş etrafındaki dönemi yaklaşık 133 yıldır ve Güneş Sistemi'nin iç kısımlarını en son 1992 yılında ziyaret etmiştir.
🦖 Dinozorların yok olmasına sebep olduğu varsayılan göktaşından yaklaşık 2 kat daha büyük olan Swift-Tuttle kuyruklu yıldızı, 1862 yılında Lewis Swift ve Horace Tuttle tarafından keşfedilmiştir.
🔭 1865 yılında ise Giovanni Schiaparelli, bu kuyruklu yıldızın Perseidlerin kaynağı olduğunu tespit etmiştir.
17 Temmuz - 23 Ağustos 2026
12-13 Ağustos
00.30 - 04.30 arası
Perseid meteor yağmurunu izlemek için en uygun saatler Kuzey Yarımküre için gün doğumu öncesidir. Ancak zaman zaman saat 22.00'dan sonra da bu meteorları görmek mümkündür.
Işık kirliliğinin olmadığı ya da olabildiğince karanlık bir bölgede bulutsuz hava koşullarında çıplak gözle izlenebilir. 👀
Bir teleskop ya da dürbüne ihtiyaç yoktur.
🌙 Ay'ın henüz doğmadığı ya da dolunay evresinde olmadığı bir zaman aralığı tercih etmek gerekir. Ay'ın gökyüzünde olduğu dönemlerde de meteor görülebilir ancak görülecek meteor sayısı daha az olacaktır.
✨ 2026 yılında en büyük avantaj, Perseid meteor yağmurunun en yoğun olduğu gecenin Yeni Ay dönemine denk gelmesidir. Yeni Ay evresinde Ay gece gökyüzünde olmadığı için gökyüzü oldukça karanlık olacak ve uygun koşullarda saatte 50-100 meteor görülebilecektir. Bu meteorlar saniyede ortalama 59 km hızlara sahip olabilirler.
Merkür, 2 Ağustos'ta en büyük batı uzanımına ulaşmasının ardından gün doğumundan yaklaşık 45-60 dakika önce doğu-kuzeydoğu ufkunda görülebilir.
Gözlem süresi yaklaşık 40 dakika ile sınırlıdır.
Ufka çok yakın bulunduğundan ufkun açık olduğu bir alandan ve tercihen 🔭 dürbün kullanılarak gözlemlenebilir.
Ayın ortasından itibaren hızla Güneş'e yaklaşarak gözden kaybolur.
⚠️ UYARI: Güneş filtresi olmayan bir teleskop veya dürbünle asla Güneş'e bakılmamalıdır. ⚠️
Venüs, Ağustos boyunca Güneş battıktan sonra batı ufkunda kolayca fark edilir ve yaklaşık 2 saat boyunca gözlenebilir.
Ayın başında yaklaşık 22.00, ay sonunda ise 21.15 civarında batar.
15 Ağustos'ta en büyük doğu uzanımına ulaştığından ay boyunca gözlem koşulları oldukça elverişlidir.
Yaklaşık −4,33 kadir parlaklığı sayesinde Ağustos ayı boyunca akşam gökyüzünün en parlak cismi olup şehir merkezinden bile rahatlıkla görülebilir.
16 Ağustos akşamı ince hilal evresindeki Ay ile oluşturacağı yakın görünüm ayın en güzel gök olaylarından biri olacaktır.
Mars, gece yarısından birkaç saat sonra gökyüzünde yer alıyor.
Ayın başında yaklaşık 02.20, ay sonunda ise 01.30 civarında doğarak şafak vaktine kadar gözlenebilir.
Önceki aylara göre parlaklığı azaldığından gökyüzünde dikkat çekmesi zorlaşmıştır; ancak kırmızımsı rengiyle diğer yıldızlardan ayırt edilebilir.
9 Ağustos sabahı Ay ile yakın konumda gözlenecektir.
Jüpiter, 29 Temmuz'daki Güneş kavuşumunun ardından Ağustos ayı boyunca Güneş'e çok yakın konumda bulunacağı için gözlenemeyecektir.
Ayın son haftasında gün doğumundan yaklaşık 30 dakika önce doğu ufkunda çok kısa süreliğine görülmeye başlayacaktır.
Asıl gözlem dönemi Eylül ayında başlayacaktır.
Satürn, ayın başında yaklaşık 23.00, ay sonunda ise 21.00 civarında doğarak gecenin büyük bir kısmında gökyüzünde kalacaktır.
Bu sebeple bu ayın en iyi gözlem hedefidir.
Ortalama 0,64 kadir parlaklığı ile 👀 çıplak gözle kolayca seçilebilir.
Küçük teleskoplarla halkaları, orta açıklıklı teleskoplarla ise Titan başta olmak üzere en parlak uyduları görülebilir.
Ağustos boyunca her gece biraz daha erken yükseldiği için gözlem koşulları sürekli iyileşir.
Uranüs, gece yarısından sonra doğu ufkunda gözlemlenebilir.
Çıplak gözle görülmesi oldukça zor olduğundan dürbün veya teleskop kullanılması gerekir.
Neptün, ay başında gece yarısına doğru, ay sonunda ise yaklaşık 21.00'da doğarak neredeyse tüm gece gökyüzünde kalır.
Yaklaşık 7,88 kadir parlaklığında olduğundan yalnızca teleskopla gözlenebilir.
🌗 6 Ağustos Son dördün
🌑 12 Ağustos Yeniay
🌓 20 Ağustos İlk dördün
🌕 28 Ağustos Dolunay
Güneş etrafında dolanan, gezegen olmayan kayalık gök cisimlerine denir.
Güneş etrafında dolanan, asteroidlere kıyasla çok daha küçük olan kaya parçalarıdır. Uzayda bulunan bu kaya parçaları, aslında bir kuyruklu yıldızın ardında bıraktığı kalıntılar ya da Güneş’e yaklaşan bir gök cisminden saçılan parçalar olabilir.
Bazı meteoroidler Dünya, Mars gibi gezegenlerin atmosferine girdiğinde yanarak arkalarında uzun, ince; çoğu zaman kırmızımsı, yeşilimsi ya da beyaz renkte izler bırakırlar. Bu olay, halk arasında yıldız kayması olarak adlandırılırken astronomide meteor ya da meteor düşmesi denmektedir. Aslında bu olay yıldızlarla ilgili değil, birkaç santimetre büyüklüğündeki kayaların atmosfere girerek yanmasının bir sonucudur.
Bazen meteoroidler atmosferde tamamen yanamaz ve bir kısmı yok olmaktan kurtulabilir. Bu şekilde Dünya yüzeyine (karalara ya da sulara) düşen meteoroidlere meteorit denir.
Öncelikle bir yıldız değildir. Buz, toz ve kayadan oluşan bu cisimler asteroid benzeri cisimlerdir. Onlar için "kirli kartopu" benzetmesi yapılabilir. Güneş etrafında eliptik bir yörüngede dolanırlar. Uzay koşullarında buz, toz ve kayadan oluşan bu yapı, Güneş’e yaklaştıkça üzerindeki madde süblimleşerek kuyruk kısmını oluşturur. Bundan dolayı Güneş etrafında dolanırken geride tozlu bir iz bırakmış olur.
Hazırlayan:
Astronom Merve OYLUM
Size daha iyi hizmet sunabilmek amacıyla sitemizde çerezler kullanılmaktadır. "Tüm Çerezleri Kabul Et" tuşuna basarak, çerez kullanımını onaylamış olursunuz. "Tüm Çerezleri Reddet" seçeneğine tıklayarak kesinlikle gerekli çerezler dışındaki tüm çerezleri reddedebilirsiniz. Çerezleri kısmen devre dışı bırakmak için "Çerezleri Yönet" tuşuna basınız. Çerezlerimiz ve kişisel verilerin işlenmesi hakkında ayrıntılı bilgiye Çerez Politikası'ndan erişebilirsiniz.
Bu çerezler internet sitemizin düzgün ve güvenli şekilde çalışabilmesi, kullanıcıların sitemiz üzerinde hareket edebilmesi ve sağlanan hizmetlerden faydalanabilmesi için gereklidir. Bu tür çerezler internet sitemizin çalışabilmesi için esastır ve kullanıcılar tarafından devre dışı bırakılamaz.
Analitik çerezler, kullanıcıların davranışlarını analiz etmek amacıyla istatistiki ölçümüne imkân veren ve site kullanımları hakkında bilgi toplayan çerezlerdir. Bu şekilde kullanıcılardan istatistikler veriler toplanarak site üzerindeki genel eğilimin hangi yönde olduğu anlaşılabilir.
İşlevsellik ve tercih çerezleri, kullanıcıların tercihlerine ilişkin bilgilerin toplanması, sitenin kullanıcılara uygun şekilde kişiselleştirilmesi, işlevselliğin sağlanması ve kişiselleştirme ve tercihlerin hatırlanması amaçlarıyla kullanılır.
Reklam/hedefleme çerezleri yoluyla toplanan kişisel verileriniz, size ilgili reklamları göstermek ve pazarlama faaliyetleri gerçekleştirmek amacıyla işlenmektedir. Bu çerezler, kullanıcıların tarayıcılarını ve cihazlarını tanımlayarak ilgi alanlarının profillerini oluşturmak için kullanılır.